Anlaşmalı boşanmada eşler boşanmanın kendisi ile mali ve çocuklara ilişkin sonuçları konusunda önceden uzlaşır. Mahkeme bu durumda kusur araştırması yapmaz. Evlilik birliğinin temelinden sarsıldığı, kanun gereği kabul edilmiş sayılır. Dava genellikle tek duruşmada sonuçlanır.
Anlaşmalı boşanma kimler için uygundur?
Anlaşmalı boşanma yolu, boşanma kararını birlikte vermiş ve sonuçları konusunda uzlaşabilen eşler için uygundur. Velayet, nafaka ya da mal paylaşımında ciddi anlaşmazlık varsa protokol hazırlanamaz ve dava çekişmeli yürür. Eşlerden birinin baskı altında olduğu ya da şiddet gördüğü durumlarda hakim iradenin serbest olup olmadığını özellikle araştırır.
Anlaşmalı boşanmanın yasal dayanağı nedir?
Anlaşmalı boşanma 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 166. maddesinin üçüncü fıkrasında düzenlenir. Kanun bunu, evlilik birliğinin temelinden sarsılması genel boşanma sebebinin özel bir görünümü olarak ele alır. Davaya aile mahkemesi bakar; aile mahkemesi bulunmayan yerlerde asliye hukuk mahkemesi aile mahkemesi sıfatıyla görev yapar.
Anlaşmalı boşanmanın şartları nelerdir?
- Evlilik en az bir yıl sürmüş olmalıdır.
- Eşler mahkemeye birlikte başvurmalı ya da bir eşin açtığı davayı diğer eş kabul etmelidir.
- Hakim, eşleri bizzat dinleyerek iradelerini serbestçe açıkladıklarına kanaat getirmelidir.
- Hakim, boşanmanın mali sonuçları ile çocukların durumuna ilişkin düzenlemeyi uygun bulmalıdır.
Eşlerin duruşmaya bizzat katılması şarttır; avukat aracılığıyla temsil bu dinlemenin yerini tutmaz. Bir yıl dolmadan anlaşma sağlansa bile dava anlaşmalı boşanma olarak sonuçlanamaz.
Boşanma protokolünde neler bulunur?
Boşanma protokolü eşlerin boşanmanın sonuçları konusunda vardıkları anlaşmayı gösteren yazılı metindir. Protokolde şu konular düzenlenir:
- Velayetin kime verileceği ve diğer ebeveynle kişisel ilişki düzeni
- Çocuk için ödenecek iştirak nafakası
- Eşler arasında yoksulluk nafakası ve tazminat talepleri
- Ziynet eşyaları ile mal paylaşımı
Hakim protokolü olduğu gibi onaylamak zorunda değildir. Çocukların menfaatine aykırı gördüğü kısımlarda değişiklik yapabilir. Taraflar bu değişikliği kabul ederse boşanmaya karar verilir.
Anlaşmalı boşanma ile çekişmeli boşanma arasındaki fark nedir?
Çekişmeli boşanmada boşanma sebebi ve kusur ispat edilir, tanıklar dinlenir, dava çoğu zaman uzun sürer. Anlaşmalı boşanmada ise ispat yükü yoktur ve süreç kısadır. Çekişmeli olarak açılan bir dava, yargılama sırasında eşlerin anlaşmasıyla anlaşmalı boşanmaya dönüşebilir.
Anlaşmalı boşanma kararı ne zaman kesinleşir?
Anlaşmalı boşanma kararı diğer kararlar gibi kanun yolu süresinin dolmasıyla kesinleşir. Taraflar kararın açıklanmasından sonra kanun yolundan feragat ederse kesinleşme hızlanır. Boşanma, karar kesinleşip nüfus kaydına işlendiğinde sonuç doğurur.
Protokol imzalandıktan sonra değiştirilmesi zordur. Nafaka ve mal paylaşımı gibi konular uzun vadeli sonuç doğurduğu için metni imzalamadan önce bir avukata göstermeniz yerinde olur. Sürecin ayrıntıları boşanma davası rehberinde anlatılır; boşanma avukatları listesinden bulunduğunuz ildeki avukatlara ulaşabilirsiniz.
Tanım genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez.