İstinaf ilk derece mahkemesinin verdiği karara karşı bir üst mahkemeye yapılan başvurudur. Bölge adliye mahkemesi yalnız hukuki değerlendirmeyi değil, olayların doğru tespit edilip edilmediğini ve delillerin doğru değerlendirilip değerlendirilmediğini de inceler. Gerekirse delil toplar, duruşma açar ve davayı yeniden karara bağlar.
İstinafın yasal dayanağı nedir?
İstinaf hukuk davalarında 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, ceza davalarında 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu, idari davalarda 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu ile düzenlenir. Bölge adliye mahkemeleri 20 Temmuz 2016'da göreve başladı. O tarihten beri yargılama üç dereceli işler: ilk derece mahkemesi, bölge adliye mahkemesi ve Yargıtay.
İstinaf süresi ne kadardır?
İstinaf süresi yargı koluna göre değişir:
| Yargı kolu | Süre | İnceleyen mahkeme |
|---|---|---|
| Hukuk | İki hafta | Bölge adliye mahkemesi hukuk dairesi |
| Ceza | İki hafta | Bölge adliye mahkemesi ceza dairesi |
| İdari yargı | Otuz gün | Bölge idare mahkemesi |
Hukuk davalarında süre, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren işler. Ceza davalarında başlangıç anı, kararın sanığın yüzüne karşı açıklanıp açıklanmadığına göre farklılık gösterebilir. Bu yüzden ceza dosyalarında sürenin başlangıcını somut olarak kontrol etmek gerekir. Süre kaçırılırsa karar kesinleşir.
Her karar istinafa götürülebilir mi?
Hayır. Kanun belirli bir parasal sınırın altında kalan malvarlığı davalarında ilk derece kararını kesin sayar. Bu sınır her yıl yeniden değerleme oranına göre güncellenir. Ceza davalarında da bazı hafif cezalar istinafa tabi değildir. Ara kararlara karşı kural olarak ayrı istinaf yoluna gidilemez, nihai kararla birlikte ileri sürülür.
Bölge adliye mahkemesi hangi kararları verir?
Bölge adliye mahkemesi başvuruyu esastan reddedebilir, kararı kaldırıp yeniden hüküm kurabilir ya da kararı kaldırıp dosyayı ilk derece mahkemesine geri gönderebilir. Dosyayı geri gönderme, kanunda sayılan usul eksiklikleriyle sınırlıdır. Ceza dosyalarında yargılama akışını ceza davası süreci rehberinde görebilirsiniz.
İstinaf başvurusu nasıl yapılır?
İstinaf başvurusu kararı veren ilk derece mahkemesine verilen bir dilekçeyle yapılır. Dilekçe başka bir yer mahkemesi aracılığıyla ya da UYAP üzerinden de gönderilebilir. Hukuk davalarında başvuru harcı ile gider avansının yatırılması gerekir. Karşı taraf istinaf dilekçesine cevap verebilir. Dosya daha sonra ilk derece mahkemesince bölge adliye mahkemesine gönderilir.
İstinaf ile temyiz arasındaki fark nedir?
İstinaf hem olay hem hukuk denetimidir. Temyiz ise Yargıtay ya da Danıştay önünde yürür ve esas olarak hukuka uygunluk denetimidir. İstinaf kararlarının bir kısmı temyize açıktır, bir kısmı kesindir.
İstinaf dilekçesinde itiraz edilmeyen konular kural olarak incelenmez. Dilekçenizi süresi içinde bir avukatla hazırlamanız yararlı olur.
Tanım genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez.