İflas ödeme güçlüğü içindeki bir tacirin bütün mal varlığının mahkeme kararıyla tasfiye edilmesidir. Mallar paraya çevrilir ve bedel alacaklılar arasında kanundaki sıraya göre paylaştırılır. Bu yönüyle iflas, tek bir alacaklıya hizmet eden haciz yolundan farklı olarak toplu bir icra yoludur.
İflasın yasal dayanağı nedir?
İflasın yasal dayanağı İcra ve İflas Kanunu'dur. Kanun iflas yoluyla takibi, doğrudan iflas hallerini ve iflasın tasfiye aşamalarını düzenler. Davalara asliye ticaret mahkemesi bakar.
Kimler iflasa tabidir?
İflas yoluyla takip yalnız tacirler ve tacir hükümlerine tabi kişiler hakkında yapılabilir. Anonim ve limited şirketler bu kapsamdadır. Esnaf ve tacir olmayan gerçek kişiler iflas yoluyla takip edilemez. Alacaklı, iflasa tabi borçluya karşı isterse haciz yoluyla da takip yapabilir.
İflas yolları nelerdir?
İflas üç ana yoldan biriyle gündeme gelir:
- İflas yoluyla takip: Alacaklı borçluya iflas ödeme emri gönderir. Borçlu yedi gün içinde ödemez ya da itiraz etmezse alacaklı ticaret mahkemesinden iflas ister.
- Doğrudan iflas: Borçlunun kaçması, mallarını gizlemesi ya da ödemelerini durdurması gibi hallerde alacaklı önce takip yapmadan iflas isteyebilir.
- Borçlunun kendi başvurusu: Borçlu mal varlığının borçlarını karşılamadığını belirterek kendi iflasını isteyebilir.
Sermaye şirketlerinde borca batıklık halinde yönetim organının mahkemeye bildirim yükümlülüğü de vardır.
İflas kararının sonuçları nelerdir?
İflas kararı verildiği anda borçlunun bütün malları iflas masasını oluşturur. Borçlu bu mallar üzerinde tasarruf edemez. Tasfiyeyi iflas idaresi yürütür. Alacaklılar alacaklarını iflas dairesine bildirir, alacaklar sıra cetveline göre ödenir. İflasın açılması borçluya karşı haciz yoluyla yapılan takipleri durdurur, iflas kararının kesinleşmesiyle bu takipler düşer. Taşınmaz rehniyle güvenceli alacaklar dışında bütün borçlar muaccel hale gelir.
Masa malları borçları karşılamazsa alacaklılara ödenmeyen kısım için aciz vesikası verilir. Müflis yeni mal edinmedikçe bu belgeye dayanarak yeniden takip yapılamaz.
İflas yoluyla takipte borçlu nasıl savunma yapar?
İflas yoluyla takipte borçlu, ödeme emrine yedi gün içinde icra dairesine itiraz edebilir. İtirazında borçlu olmadığını ya da iflasa tabi kişilerden olmadığını ileri sürebilir. İflas davası açılırsa mahkeme borçludan, borç tutarını ve masrafları mahkeme veznesine yatırmasını isteyebilir. Bu depo kararına uyulmaması iflas kararına yol açabilir.
İflas ile konkordato arasındaki fark nedir?
İflas ile konkordato arasındaki fark, işletmenin geleceğidir. İflasta şirket tasfiye edilir. Konkordatoda ise borçlu, alacaklılarla vade ya da indirim üzerinde anlaşarak faaliyetini sürdürmeye çalışır. Eski iflas erteleme kurumu 2018'de kaldırıldı, bugün bu ihtiyaç konkordato yoluyla karşılanır. Ayrıntılar için konkordato rehberine bakabilirsiniz.
Şirket türlerinin sorumluluk yapısını anonim şirket ve limited şirket maddelerinde anlattık. Genel takip sistemi için icra takibi maddesine bakabilirsiniz. Bu madde genel bilgilendirme amaçlıdır. Alacaklı ya da şirket yöneticisi olarak ticaret hukuku avukatları listesinden bir avukata danışabilirsiniz.
Tanım genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez.