Kovuşturma iddianamenin mahkemece kabulüyle başlayan ve hükmün kesinleşmesine kadar süren evredir. Bu evrede suçlanan kişi sanık sıfatı taşır. Uyuşmazlık artık savcılığın değil, mahkemenin önündedir.
Kovuşturma evresi ne zaman başlar?
Kovuşturma evresi mahkemenin iddianameyi kabul etmesiyle başlar. Mahkeme iddianameyi on beş gün içinde iade etmezse kabul edilmiş sayılır. Kabulün ardından duruşma hazırlığı yapılır, sanık ve tanıklar çağrılır.
Kovuşturmada duruşma nasıl yürür?
Kovuşturmada duruşma kural olarak herkese açık ve sözlü yapılır. Sanığın kimliği tespit edilir, iddianame okunur ve sanığın savunması alınır. Ardından deliller tartışılır, savcı esas hakkındaki görüşünü bildirir. Sanık son sözünü söyledikten sonra hüküm açıklanır.
Suçtan zarar gören kişi bu evrede davaya katılan olarak dahil olabilir. Katılan, delil sunma ve kanun yoluna başvurma haklarını kullanır.
Kovuşturma sonunda hangi kararlar verilebilir?
Kovuşturma sonunda mahkeme beraat, mahkumiyet, ceza verilmesine yer olmadığı, güvenlik tedbiri, davanın reddi, düşme ya da durma kararlarından birini verir. Mahkumiyette şartları varsa cezanın ertelenmesi, seçenek yaptırıma çevrilmesi ya da hükmün açıklanmasının geri bırakılması gündeme gelir.
Basit yargılama usulü nedir?
Basit yargılama usulü, asliye ceza mahkemesinin duruşma yapmadan dosya üzerinden karar verebildiği yoldur. Adli para cezası ya da üst sınırı iki yılı geçmeyen hapis cezası gerektiren suçlarda uygulanabilir. Taraflardan iki hafta içinde yazılı beyan istenir. Mahkumiyet halinde sonuç ceza dörtte bir oranında indirilir. Mahkeme gerekli görürse duruşma açarak genel usule dönebilir.
Kovuşturmada sanığın hakları nelerdir?
Kovuşturmada sanık suçlamayı ve delilleri öğrenme hakkına sahiptir. Savunma yapabilir ya da susmayı seçebilir. Lehine delil toplanmasını isteyebilir, tanıklara soru yöneltebilir. Türkçe bilmiyorsa ücretsiz tercüman yardımından yararlanır. Hükümden önce son söz her zaman sanığa verilir. Alt sınırı beş yıldan fazla hapis cezası gerektiren suçlarda müdafi görevlendirilmesi zorunludur.
Kovuşturmada verilen karara nasıl itiraz edilir?
Kovuşturma sonunda ilk derece mahkemesinin hükmüne karşı istinaf yoluna gidilir. 2024 değişikliğiyle istinaf süresi, hükmün gerekçesiyle birlikte tebliğinden itibaren iki hafta oldu. Bölge adliye mahkemesi kararına karşı da kanunda sayılan hallerde temyiz yolu açıktır.
Kovuşturma ile soruşturma arasındaki fark nedir?
Kovuşturma ile soruşturma arasındaki temel fark, evreyi yöneten makamdır. Soruşturmayı savcı yürütür ve delil toplar. Kovuşturmada ise hakim ya da mahkeme delilleri tartıştırarak hüküm kurar. Ağır cezalık dosyaların nasıl yürüdüğünü ağır ceza mahkemesi rehberinde anlattık.
Bu madde genel bilgilendirme niteliğindedir. Sanık ya da katılan sıfatı taşıyorsanız ceza avukatları listesinden bir avukatla görüşebilirsiniz.
Tanım genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez.